pc
Review: Crysis
Crysis mag dan vanwege logistieke probleempjes wat later op de redactie beland zijn dan gepland, no way in hell dat we deze titel laten schieten. Zeker niet na dat we sinds de allereerste screenshot deze game al op de voet volgen…
En vanaf die allereerste screenshot hebben gamers met ons dit project met sceptische argusogen bekeken. Dit zou namelijk hét paradepaardje worden voor Crytek’s nieuwe engine, de CryEngine 2. En zoals dat gaat met dit soort games, worden ze in principe voor één doel ontwikkeld: het slijten van de engine aan goedbetalende kopers. Hiervoor heb je eigenlijk niet eens bijzondere gameplay of een verschrikkelijk sterk product nodig, als het er maar gruwelijk uitziet.
Al die argusogen die op Crysis gericht waren konden dan eigenlijk ook maar weinig zien. Natuurlijk, de game is mooier dan alles wat we ooit eerder zagen. Maar onder dat oppervlakte waarvan we wisten dat het bestond, zou daar – tegen de algemene verwachtingen in – nog iets moois te vinden zijn?
Het antwoord daarop moet ik jullie nog eventjes schuldig blijven, want een review als deze mag je eigenlijk niet anders beginnen dan met lullen over de graphics. Vanzelfsprekend, het ziet er allemaal ongekend mooi uit. De jungle met allemaal losse blaadjes, takken, struiken en gras verdient een prijs op zichzelf. Lichteffecten, rookeffecten, depth of field en alle andere effecten die je zou kunnen verlangen van een nieuwe engine imponeren. Gigantische gebieden om overheen te koekeloeren, nog prachtiger gemaakt door een ondergaande zon en weerseffecten; dit is onbetwist het mooiste en meest gedetailleerde dat je ooit in een videogame gezien hebt, maar met één grote keerzijde…
Als ik even een ruime schatting mag maken, ik denk dat 99% niet van de volledige glorie van al dit schoons kan genieten. Sterker nog, ik denk dat een procent of 60 van de hardcore PC-gamers die dit lezen de game hoogstens op medium kunnen draaien en zelfs daar heb je al een behoorlijk dikke PC voor nodig. Op medium ziet het er allemaal fatsoenlijk uit, niks mis mee, mooie game. Maar vergeet in dat geval niet een paar frustraties voor lief te nemen, want de hele game lang spat de verborgen potentie er vanaf en wordt je continu geconfronteerd met het vervelende gevoel dat deze game simpelweg niet bedoeld is om op jouw PC te draaien. Supergraphics, dat wel dus, maar helaas zullen weinigen hier maar van kunnen genieten.
Het doet me dan ook deugd om te zeggen (vooral tegen iedereen die net als ik dacht een veredelde tech-demo voorgeschoteld te krijgen) dat de gameplay van Crysis staat als een huis.
Gedropt als Amerikaanse Elite op een eiland in de Filippijnen heb je maar één doel voor ogen: een team onderzoekers weghalen uit een dreigend wespennest van Koreaanse soldaten nadat ze een belangrijke ontdekking hebben gedaan. Vanaf dit uitgangspunt zou Crysis een verhaal kunnen brengen met héle vette onverwachte twists, maar helaas weet de geïnformeerde gamer het allemaal al.
Dat aliens de uiteindelijk dreiging zijn bijvoorbeeld of dat de jungle richting het einde van de game bevroren wordt en zo zijn er nog een paar dingen waar ik dankzij de loslippigheid van de ontwikkelaar geen woorden meer aan hoef vuil te maken. Wat betreft het pakketje dat het verhaal brengt, dat zit verrassend genoeg nog erg meeslepend in elkaar. Cutscenes en enerverende radioconversaties brengen je het leeuwendeel, terwijl spectaculair opgezette scripted events en intense schietpartijen de betrokkenheid complementeren. Ik had het niet zien aankomen na de introducerende uurtjes gericht puur op gameplay, maar alle franje eromheen die ik voor het gemak maar onder de noemer ‘verhaal’ schaar, zorgt écht voor een ervaring waar je compleet ingezogen zal worden.
En dan is er nog de gameplay. Die fijne, fijne gameplay. Die gameplay die me urenlang beloond, uitgedaagd en verrast heeft. De omgevingen in Crysis zijn misschien grootschalig, uitgebreid en gedetailleerd, als het puntje bij paaltje komt stroomt het toch samen in één lineair pad en dat voel je ook wel. Toch is deze game, meer dan vele andere, absoluut free roaming. Een uitspraak die voor de verandering eens niet alleen op de bewegingsvrijheid slaat, maar des te meer op de manier waarop Crysis zich laat spelen; free roaming dus.
Onze hoofdpersoon draagt namelijk een nano-suit dat in staat is verschillende vaardigheden te boosten. Zo kun je automatisch extra armor of kracht inschakelen. Het eerste spreekt voor zich, het tweede leent zich geniaal voor een wedstrijd Koreaantje-werpen (en dan het liefst door een van de gammele gebouwtjes heen). Daarnaast is er nog de mogelijkheid om tijdelijk –je energiebalk loopt continu leeg bij deze modes, om zich vervolgens weer snel aan te vullen- onzichtbaar te worden of supersnel te rennen. Alle modes zijn binnen een milliseconde gemakkelijk te selecteren door het wieltje van je muis in te klikken en de goede kant op te wijzen, lekker simpel zonder dat je uit de actie gehaald wordt dus.
Hetgeen wat mij echter gaandeweg heeft doen beseffen hoe goed Crysis daadwerkelijk in elkaar zit, is de vrijheid die je hebt om je doelen te bereiken. Je moet deze titel dan ook leren spelen. Wil je rondrennen en schieten, knal dan je extra armor aan en go for it. Wil je –net als ik- als een onzichtbare huurmoordenaar je tegenstanders één voor één naar de eeuwige rijstvelden helpen waarna je de rest verbaast en angstig achterlaat? Dan gebruik je stealth. Zin om met de physics te kloten en lekker los te gaan op die Koreanen? Gooi auto’s tegen ze aan of smijt de een dood met het lichaam van de ander.
Het wordt zó vaak gezegd dat gameplay ruimte laat om te experimenteren en vaak ook terecht. Alleen in deze titel is het bizar goed uitgewerkt. Heel subtiel kies je automatisch voor je meest wenselijke aanpak, het besef dat een andere aanpak net zo goed kan werken komt later pas en precies op dat punt besef je pas waarom Crysis een fantastisch game is; jij maakt namelijk zelf jouw favoriete game terwijl je speelt.
Er is nog veel meer over deze titel te zeggen. Dat je voertuigen kunt gebruiken, dat op hard de Koreaanse soldaten hun eigen taal spreken, dat de A.I. absoluut niet dom is maar soms wel rare dingen doet, dat je wapens on-the-fly te customizen zijn, dat de intensiteit van de vuurgevechten soms tot een adrenaline overkill leidt of dat het geheel als één naadloos product in elkaar valt dat aan alle kanten gepolijst is.
Bovenstaande aspecten zijn echter hele concrete dingen, gemakkelijk aanwijsbaar en rijp als opsommingen op de achterkant van het doosje of als hoofdstukken in de manual. Het maakt Crysis echter niet dé game die het is geworden. Sterker nog, zelfs die geroemde graphics maken Crysis niet dé game die het is geworden.
Nee, het is namelijk de gameplay die op zichzelf staand al bergen plezier en verdieping met zich meebrengt. De mogelijkheid om het hele spel naar jouw voorkeuren te buigen, een aanpak biedende die jij graag zou willen zien én de kracht om ook alle mogelijke soorten gameplay uitstekend uit te werken. Geen arsenaal keuzes die allemaal 'wel okay' zijn, maar stuk voor stuk verschillende speltypes die uitstekend zijn uitgewerkt. Het is precies dat aspect dat Crysis tot de game maakt die het is geworden, en voor mij (dit wordt een hele gedurfde uitspraak in een jaar als dit) is Crysis daarmee dé allerbeste game van het jaar geworden!
PS: Voor de liefhebber, op het multiplayer-gedeelte dat bijdraagt aan dit cijfer komen we nog terug!
Reacties
ik heb het ook gespeeld en genoten. Alleen saimon, je bent wel 1 ding vergeten. Het ontiegelijk slecht gemaakte laatste level. Kwa verhaal wel oké, maar dat level....ahrg.
kasnloos 05-12-07 | 07:34
dit had ik niet verwacht... is het dan eindelijk een game die en de zieke graphics heeft EN de gameplay die je naar binnen zuigt? vind het alleen geen 9.2 waard als 99% het niet kan spelen.... dat is hetzelfde als CIA software raten waar niemand aan kan zitten :p
een goeie engine is een engine die het meest eruit haalt qua graphic maar met een lage source rate ...
thyza 05-12-07 | 08:13
Als ik even een ruime schatting mag maken, ik denk dat 99% niet van de volledige glorie van al dit schoons kan genieten.
Doe maar 100%, op de very high settings doet de 8800GTX 10-11 fps, dat is dus niet speelbaar met de snelste kaart die op dit moment te krijgen is. Dit was met Farcry ook het geval, dus het is even tot februarie wachten, mischien dat de 9 serie het wel aankan.
baca 05-12-07 | 09:42
@thyza: Er zijn bij de huidige gamers waarschijnlijk maar 10% die het niet kunnen spelen (wahoo, geforce2 kaartje op je pentium 3!). Dat niemand het op maximale potentie kan spelen is wat anders.
En als we jouw logica mogen geloven zijn de goeiste engines geschreven in het 386 tijdperk, want toen kon je nog gewoon lekker keihard in assembly coden met minimale overhead - die is na DOS alleen maar groter geworden.
Joris von Loghausen 05-12-07 | 09:57
@Joris von Loghausen
Wat ik wel slecht aan de crytek engine vind, is dat ik met het systeem waar ik HL2 met max settings kan spelen, het niet zo moet zijn dat ik crysis op low/med settings moeten zetten. Crysis ziet er dan namelijk n stuk slechter uit dan HL2.
baca 05-12-07 | 11:30
Het is gewoon slecht als je een spel maakt en idd de meeste mensen die het spel spelen het niet op high kunnen spelen...
Op med is het spel net zo mooi of lelijk als farcry en dat is alweer een oud spel.
Verder vind ik de ai ook niet alles.
Wat ik ook stom vind is dat als je de ubersoldaten tegenkomt met die miniguns je 3!!! granaten tegen ze aan moet gooien willen ze dood gaan.
$_GET['IT'];?> 05-12-07 | 12:41
@ baca
Je praat poeponzin. CryEngine2 is veel geavanceerder dan Source. Met name belichting, detail, physics en omgevingsgrootte. En dan hebben we het nog niet over het enorme gemak waarmee een leveldesigner in een handomdraai al het grafisch geweld in het spelletje kan plempen zonder een level te hoeven compilen of wat dan ook, nee gewoon drag & drop, then play.
.kapitein k 05-12-07 | 13:22
@ baca
HL2 kon je bovendien al op een pentiumpje4 2 ghz met radeon 9700pro ofzo max settings spelen. Niet te vergelijken.
.kapitein k 05-12-07 | 13:23
Maar de rocketlauncher waarvan de rockets je laserpointer volgen is top! :)
Eerst een rocket recht de lucht in knallen, even wachten tot ie lekker hoog zit en dan een tegenstander verlichten met je laser :)
Lange Neus 05-12-07 | 13:38
beste game van het jaar is mass effect!:) die gaven jullie namelijk een 9,5:)...nog te weinig, maar goed genoeg:)
05-12-07 | 14:10
Ik vond hem echt super gaaf!!
Mijn PC is een Shuttle SP35P2 Pro met 8800GTS 640MB en E6850, ik speelde op High (DirectX 9) op 1280x1024 en het liep perfect.
Het enige dat ik saai vond was dat hele gedoe met gewichtloos zwemmen tussen die spoken.
Jammer dat je in de sneeuw en op de boot niet zo veel aan je pak had. Leukste is toch in je eentje een hele basis op tilt brengen en ze in paniek naar je laten zoeken.
Ik wacht met smart op een volgend deel.
mennie 05-12-07 | 14:18
Nou... je kunt meegaan in de stroom die kickt op de graphics. Dan krijgt dit spel een 10 met lof en andere groenten. Het loopt wat dat betreft ver vooruit op de rest. Dat je hardware het nog niet aankan is een tijdelijke handicap. Dat je het nu dan ook nog niet wilt spelen is een keuze, maar beide doen niets af aan de pracht en praal.
Wat gameplay betreft ben ik het helemaal niet eens wat in deze review verteld wordt.
Ten eerste: die koreanen, of wat ze ook zijn, zijn supersoldaten. Ze hebben net zoveel kogels nodig om je neer te plaffen en als jij hun. En dat terwijl je een superpak aanhebt die je telkens om de oren schreeuwt "Maximum Armour". Lauwe loetje...
Tevens vind ik de rest van die superpak truukje erg onhandig. Als ik maximum strengt of maximum speed wil gebruiken om eens wat anders te doen dan extreem gericht schieten (dat is nodig om die vijanden zo snel mogelijk neer te krijgen), ben je al meestal te laat om er wat leuks mee te doen.
In de trailers die in de voorgaande tijd langsvlogen zag ik vaak dat de gamer tijdens het spelen zomaar even naar een andere feature gaat van zijn pak om een Koreaan op te tillen en door een gebouw te gooien, terwijl het vuurgevecht in volle glorie bezig was. Of zijn maximum strengt om even een jeep vol Koreanen over zich heen te smijten en vervolgens te laten ontploffen met een paar kogels.
De realiteit is helaas heel anders. Tegen de tijd dat je midden in dat vuurgevecht je keuze hebt gemaakt, hebben 6 Koreanen je al volgepompt met lood.
Dan blijft vaak over om je onzichtbaar te maken (leuk trouwens) om dan vervolgens 1 voor 1 neer te knallen en je telkens weer onzichtbaar te maken. Maar hebben ze je eenmaal gespot heeft onzichtbaar maken in 80% van de gevallen geen zin meer. Blijkbaar blijven ze je dan zien.
Ook viel het me op dat de vijand je al van extreem ver ziet. Als 1 je toevallig op 300 meter afstand je spot, zien de hele groep die daar patroulieert je ook. Waar je je ook verstopt.
Als klap op de vuurpijl kunnen ze soms zelfs door bomen schieten en je raken. Maar dat kan misschien een bug zijn.
Toch vind ik al met al de AI en gameplay krakkemikkig.
Veel superpak features zoals die maximum strengt en speed zijn na een beetje gebruik na 8 seconden volledig leeg. Op dat moment ben je een schietschijf in je nakie waarop de Koreanen lustig kunnen knallen.
Misschien dat mijn vaardigheid te kort schiet en sommigen wel al die dingen kunnen in fracties van seconden en switchen/opladen alsof het niks is. Maar ik hoor er veel meer klachten over dat het amper te doen is.
BasPlas 05-12-07 | 14:21
Nou... je kunt meegaan in de stroom die kickt op de graphics. Dan krijgt dit spel een 10 met lof en andere groenten. Het loopt wat dat betreft ver vooruit op de rest. Dat je hardware het nog niet aankan is een tijdelijke handicap. Dat je het nu dan ook nog niet wilt spelen is een keuze, maar beide doen niets af aan de pracht en praal.
Wat gameplay betreft ben ik het helemaal niet eens wat in deze review verteld wordt.
Ten eerste: die koreanen, of wat ze ook zijn, zijn supersoldaten. Ze hebben net zoveel kogels nodig om je neer te plaffen en als jij hun. En dat terwijl je een superpak aanhebt die je telkens om de oren schreeuwt "Maximum Armour". Lauwe loetje...
Tevens vind ik de rest van die superpak truukje erg onhandig. Als ik maximum strengt of maximum speed wil gebruiken om eens wat anders te doen dan extreem gericht schieten (dat is nodig om die vijanden zo snel mogelijk neer te krijgen), ben je al meestal te laat om er wat leuks mee te doen.
In de trailers die in de voorgaande tijd langsvlogen zag ik vaak dat de gamer tijdens het spelen zomaar even naar een andere feature gaat van zijn pak om een Koreaan op te tillen en door een gebouw te gooien, terwijl het vuurgevecht in volle glorie bezig was. Of zijn maximum strengt om even een jeep vol Koreanen over zich heen te smijten en vervolgens te laten ontploffen met een paar kogels.
De realiteit is helaas heel anders. Tegen de tijd dat je midden in dat vuurgevecht je keuze hebt gemaakt, hebben 6 Koreanen je al volgepompt met lood.
Dan blijft vaak over om je onzichtbaar te maken (leuk trouwens) om dan vervolgens 1 voor 1 neer te knallen en je telkens weer onzichtbaar te maken. Maar hebben ze je eenmaal gespot heeft onzichtbaar maken in 80% van de gevallen geen zin meer. Blijkbaar blijven ze je dan zien.
Ook viel het me op dat de vijand je al van extreem ver ziet. Als 1 je toevallig op 300 meter afstand je spot, zien de hele groep die daar patroulieert je ook. Waar je je ook verstopt.
Als klap op de vuurpijl kunnen ze soms zelfs door bomen schieten en je raken. Maar dat kan misschien een bug zijn.
Toch vind ik al met al de AI en gameplay krakkemikkig.
Veel superpak features zoals die maximum strengt en speed zijn na een beetje gebruik na 8 seconden volledig leeg. Op dat moment ben je een schietschijf in je nakie waarop de Koreanen lustig kunnen knallen.
Misschien dat mijn vaardigheid te kort schiet en sommigen wel al die dingen kunnen in fracties van seconden en switchen/opladen alsof het niks is. Maar ik hoor er veel meer klachten over dat het amper te doen is.
BasPlas 05-12-07 | 14:24
@BasPlas
Als je ligt dan loopt het pak veel langzamer leeg.
Dus je mot meer kruipen.
Of misschien is het spel te slim voor je.
mennie 05-12-07 | 15:13
.kapitein k 05-12-07 | 13:23
Wel te vergelijken, en je geeft precies aan waarom crysis zo bagger is. Met mijn huidig systeem (opteron 175, 7800gt, a8n deluxe mobo) kan ik crysis op med/gedeeltelijk low spelen. En dan ziet het er foeilelijk uit, lost coast ziet er 10x beter uit, met een betere framerate. De crytek 2 engine vind ik daarom slecht, en laat ik links liggen tot er hardware is waar het goed op draait. En tegen die tijd is HL3 er wel, die qua gameplay en grafics de vloer met crysis zal aanvegen.
baca 05-12-07 | 15:17
Wow! Ik heb zojuist een comment van Bas geleze, dat zowaar ergens op sloeg:O WOW!!! Maar ik ben het wel aardig met hem eens. Vind dat het een beetje te mooi was in de filmpjes dan het daadwerkelijk is... Maarjah, verder ownt het wel:D
Harumpjuh 05-12-07 | 15:26
komt deze game nog op de ps3? iemand?
Bo ter Ham 05-12-07 | 16:47
@Basplas
Oke ik wil niet helemaal gelijk geven. zoals bij dit: "Maar hebben ze je eenmaal gespot heeft onzichtbaar maken in 80% van de gevallen geen zin meer. Blijkbaar blijven ze je dan zien.". Ik ben hierbij van mening dat ze je idd niet zien want in 80% van de gevallen gaan ze willekeurig in jou richting sproeien wat daarna in 90% van de gevallen mis is. Daarbij heb je wel gelijk met dat spotten van 300 meter, zelfs bij de demo hoefde je maar over die rand te kijken of je zag al een flare langskomen. En die koreanen zijn idd wel erg hardnekkig, maar dat kan ook door hun kogelvrije vesten komen. Voor de rest kan ik alleen maar zeggen: oefen wat met die andere standen want maximum strength en maximum speed zijn wel degelijk levensredders. En dat is ondanks het feit dat na 8 seconden je pak leeg is. Want binnen 8 seconden ben je al wel op veilige afstand / achter een muurtje gesprongen.
kasnloos 05-12-07 | 18:32
Zijn er ook developers die deze engine gaan gebruiken? En hebben er developers de originele engine gebruikt?
Black Haze 05-12-07 | 20:34
@kansloos: ik ben het deels met je eens. Inderdaad is het ook zo dat ze je zitten te zoeken en maar wat schoten proberen. Maar ik ben wel van mening dat het enkel is als ze van ongeveer 25 meter of verder een "idee" hebben waar je zit.
Zodra ze 3 meter van je afstaan heeft onzichtbaar maken geen zin meer. Je blijven zien waar je zit.
Maar goed, ik krijg ook hier gemengde reacties op mijn verhaal. Ik laat maar in het midden of ik de slechtere speler ben of sommigen die zeggen dat het wel kan maar een beetje opscheppen. We kunnen het van elkaar niet controleren.
Het was ook niet meer dan mijn ervaring waarvan ik weet dat er meer last van hebben. Ik denk ook wel dat het komt door al die trailers die eraan vooraf zijn gegaan die toch wel een wat ander beeld scheppen van de gameplay.
Uiteindelijk lukt het ook allemaal wel hoor. Met een beetje handigheid en veel onzichtbaarheid speel je het spel wel uit. Maar ik vind het zo jammer van ale die andere features.
Dan nog ff dit: eigenlijk is een moeilijk te spelen spel ook wel eens lekker. COD4 was voor mij een overweldigend spel door de "ervaring" maar eigenlijk ook een eitje om uit te spelen waarbij je aan het einde denkt:"Was dit het?"
BasPlas 05-12-07 | 22:13
BasPlas 05-12-07 | 22:13
Cod 4 vind ik ook indruikwekkender dan crysis, en dat komt door de gameplay die n stuk beter is dan die van crysis. En makkelijk uit te spelen? Dan heb je zeker niet op veteran gespeeld. Bovendien vind ik CoD4 qua multiplay, het eerste leuke spel sinds source.
baca 06-12-07 | 08:24
@baca
Ik vermoedde al dat iemand die multiplayer van COD4 zou aanzwengelen. Ik vind dat helemaal niks. Maar ik ben daar blijkbaar te ouderwets voor.
Bijna alle multiplayers schietspellen is een enorme kermis van schieten/springen/duiken/schieten... etc. Ik wordt er zelf knettergek van. Ik heb ooit eens naast zon jonge knul gezeten die me liet zien hoe je het moet doen. Ik had daarna even een half uurtje nodig om bij te komen...
Zoals je al leest is dat niet aan mij besteed. Kep meer het idee dat het voor lui jonger dan 17 jaar is die neigen naar ADHD. Ik kan dus enkel de single player beoordelen.
En ik ben het met je eens dat COD4 een intense ervaring is. Ik wist de eerste keer dat ik het probeerde niet wat ik zag. Het gaf je het gevoel zelf in een werkelijke oorlog te zitten. Wat dat betreft mogen ze dat soort spelle wel bouwen met een level editor zodat mensen zelf levels kunnen maken en delen via internet. Dan heb je er maanden plezier van en niet zoals in dit geval maar 1 dag.
BasPlas 06-12-07 | 12:44
is het een beetje spelen met een 8800gt wou die kaart gaan kopen namelijk?
timtrix 06-12-07 | 15:15
BasPlas 06-12-07 | 12:44
Ik ben ook niet mee de jongste (31), maar multiplay gaat me nog redelijk af, en is voor mij toch het leukste van een shooter, ik knap toch vaak af op de singleplay door de vaak achterlijke AI.
timtrix 06-12-07 | 15:15
Ik wil deze kaart zelf ook gaan halen, maar ben bang dat crysis niet echt te spelen zal zijn met n GT, ik schat dat je de settings op med/high kan zetten met die kaart.
baca 06-12-07 | 21:12
@timtrix
Je moet de XFX VGA GeForce 8800 GTS Extreme 640 MB halen, ongeveer 330 euro. Wat je moet doen is de koeler eraf halen, watercooling element op plempen, aansluiten en overclocken die kaart.
Daarnaast moet je ff een Q6600 halen, plus 4GB ram, en dan kan je alles op HIGH zetten.
Werkt prima bij mij.
Stijlloos/Superieur 07-12-07 | 20:12
met mn 8600GT 256mb en amd 5200x2 2gb mem
draai ik het spel op 1680x1050 met alles op med, dirx10 en 64bit.exe.
mn fps is overal zeer goed... behalve in het sneeuwlevel, daar was het niet te doen.
Denk dat met een 8800GT ik gewoon alles high had kunnen spelen.
$_GET['IT'];?> 08-12-07 | 15:18